Region: Obwód doniecki
Liczba ludności: 1 100 700
Obszar: 358 km²
Wysokość: 225 m.n.p.m.
Temperatura w czerwcu: średnio 23,1°C do 16,3°C
Motto: Możliwości potwierdzone biznesem

Donieck leży na południowy-wschód od Kijowa, nad rzeką Kalmus (przez miasto przepływają jeszcze cztery inne rzeki). Jest oddalony tylko o godzinę jazdy od Morza Azowskiego, najpłytszego morza na świecie. Z racji swego położenia w sercu Donieckiego Zagłębia Węglowego, jest ścisłym centrum ukraińskiego regionu wydobywczego. Miasto założył w 1869 roku walijski biznesmen John Hughes, który zbudował hutę żelaza i wiele kopalni węgla. Po ponad półtora wieku potęga Doniecka w dalszym ciągu opiera się na stali i węglu, a przemysł nadal zostawia niezatarty ślad w miejskim krajobrazie.

Na przekór stereotypowym obrazom szkód poczynionych przez przemysł ciężki, stolica Donbasu została uznana przez UNESCO za najczystsze miasto przemysłowe świata. I ciągle otrzymuje kolejne zastrzyki gotówki, które napędzają gospodarkę.

HISTORIA
Początkowo Donieck nosił nazwę - Juziwka, od ukraińskiej wymowy nazwiska Hughes. W zaledwie pięćdziesiąt lat podupadłe miasteczko rodem z Dzikiego Zachodu przeistoczyło się w pięćdziesięciotysięczną metropolię. W 1924 roku Juziwka przybrała nazwę Stalino. Wraz z pojawieniem się dostępu do zasobów czystej wody oraz wprowadzeniem systemu ścieków populacja miasta przed II wojną światową wzrosła dziesięciokrotnie. Lata okupacji nazistowskiej spowodowały jednak, że liczba ludności znów spadła do 175 000 w 1945 roku.

Nazwa miasta została zmieniona pod rządami Nikity Chruszczowa, a swoje  obecne brzmienie zawdzięcza ono rzece Doniec, dopływowi Donu. Po upadku Związku Radzieckiego przyszłość Doniecka była niepewna. Około pięćdziesięciu kopalni uznano za niedochodowe. Górnicy walczyli, by ocalić je przed zamknięciem. Lata dziewięćdziesiąte to trudny bój o przetrwanie, zakończony ostatecznie zwycięskim ożywieniem podupadającego przemysłu.

GOSPODARKA
Siłą napędową rozwoju gospodarczego Doniecka był zawsze węgiel. Inne gałęzie przemysłu, przede wszystkim przemysł stalowy, bazowały na tym właśnie surowcu. Obecnie w Doniecku funkcjonuje 17 kopalni węgla i 5 hut żelaza. Spadek koniunktury po upadku Związku Radzieckiego, związany z politycznymi przemianami, spowodował znaczne zmiany w przemysłowym krajobrazie miasta. Inwestorzy zaczęli stawiać na mechanikę i produkcję żywności.

ZNANE OSOBY
• Anatolij Sołowianenko, śpiewak operowy (1932-1999) – ukraiński „Srebrny Głos"; tenor, którego imieniem nazwano Doniecki Teatr Operowy i Baletowy.

• Wasyl Stus, poeta-dysydent (1938-1985) – aktywista działający na rzecz obrony praw człowieka, za swoje demokratyczne przekonania spędził 23 lata w areszcie; jego książki były zakazane przez reżim sowiecki.

• Ołeg Twerdowski, hokeista (ur. 1976) – wybrany do NHL All-Stars w sezonie 1996/97 i dwukrotny zdobywca Pucharu Stanleya w barwach drużyny New Jersey Devils (2003) oraz Carolina Hurricanes (2006).

• Lilia Podkopajewa, gimnastyczka (ur. 1978) – wszechstronnie utalentowana mistrzyni olimpijska, Europy i świata w 1996 roku; „Lily Pod" jest jedyną kobietą na świecie, która wykonywała „arabskie" podwójne salto w przód.

WARTO ZOBACZYĆ
W przeszłości Donieck podzielony był wyraźnie na dwie odrębne części – przemysłowe południe i mieszkaniową północ. Obecnie dziesięciokilometrowa, główna ulica - Artema rozdziela miasto na część wschodnią i zachodnią. Wędrówka wzdłuż tej arterii to dobry pomysł na jego zwiedzanie. Architektura Doniecka jest utrzymana w sowieckim stylu. Na początku, warto zobaczyć Park Leninowskiego Komsomołu, znajdujący się w pobliżu stadionu Donbas Arena. Głównymi atrakcjami parku są surowe socjalistyczne rzeźby i zaskakujący widok hałd żwiru.

W okolicy usytuowany jest również Stadion Olimpijski. Przed wejściem na teren obiektu stoi pomnik sześciokrotnego mistrza świata w skoku o tyczce, Serhija Bubki. Sportowiec uwieczniony został oczywiście w charakterystycznej dla siebie pozie rozbiegu do skoku. Mecze wyjazdowe klubu Szachtar Donieck są często transmitowane na telebimie umiejscowionym na ulicy Artema, w pobliżu pomnika Lenina. Licznie zgromadzeni kibice, niejednokrotnie odziani w górnicze czapki, tworzą wtedy pomarańczowy (barwy Szachtara) tłum. Trzeba przyznać, że wędrując przez miasto, co chwilę można dostrzec ślady jego węglowych korzeni. Czarne złoto ukrywa się w płaskorzeźbach, czy rzeźbach, takich jak np. posąg górnika oferującego kawałek węgla.

Strefa kibica: Park Szerbakowa
Strefa kibica w Doniecku ma 96 000m² i znajduje się obok przystanku autobusowego. Będzie posiadała trzy gigantyczne ekrany i podczas turnieju będzie otwarta od 12.00 do 02.00 czasu lokalnego. Wstęp jest darmowy, a wszystkie 31 spotkań będzie transmitowane na żywo. W pozostałym czasie będzie wiele rozrywki jak np. testy umiejętności piłkarskich, mecze na boiskach pięciu na pięciu, koncerty na żywo, a także szeroki wybór żywności oraz napoi.

TRANSPORT
Jak dojechać
Port Lotniczy Donieck usytuowany jest 8 km na północ od centrum miasta i utrzymuje regularne połączenia z Kijowem, Tel Awiwem, Wiedniem, Atenami, Stambułem, Monachium, Moskwą i Larnaką. Zaledwie o kilometr oddalony jest od lotniska Putyliwski Dworzec Autobusowy. Oferuje on codzienne połączenia z Charkowem (5,5 godziny), Kijowem (12 godzin) i Lwowem (21,5 godziny). Należy pamiętać, że niektóre autobusy kursują też z Głównego Dworca Kolejowego, usytuowanego również na północ od centrum miasta. Warto jeszcze wspomnieć o bezpośrednich połączeniach kolejowych z Charkowem (około 5,5 godziny) i Kijowem (12 godzin).

Odległości do innych miast gospodarzy UEFA EURO 2012™:
Charków – 315 km
Kijów – 700 km
Lwów – 1175 km
Warszawa – 1465 km
Poznań – 1785 km
Wrocław – 1750 km
Gdańsk – 1810 km

Jak się poruszać
Donieck jest miastem obsługiwanym przez tramwaje, trolejbusy i autobusy, a w roku 2012 zostanie oddane do użytku metro (etap obejmujący sześć stacji). Komunikacja działa w godzinach 6.00-23.00. Natomiast w nocy środki transportu kursują co godzinę. W czasie ważnych imprez odbywających się  w mieście normalne rozkłady jazdy ulegają rozszerzeniu. Pojedynczy przejazd kosztuje 1 hrywnę, a bilety można nabyć po wejściu do autobusu, tramwaju, czy trolejbusu. W Doniecku kursują również „marszrutki”, tj. minibusy oferujące przejazdy przez całe miasto, na stałej trasie.

PIŁKA NOŻNA
Piłka nożna zawitała do regionu Donbas dzięki brytyjskim pracownikom założyciela Doniecka, walijskiego magnata węgla i stali Johna Hughesa.

Proces formalizowania piłki nożnej rozpoczął się w 1911 roku. Wtedy powstała drużyna pracowników Juzowki (była nazwa Doniecka). Dwa lata później zespół wygrał pierwszą edycją Pucharu Donbasu. Gra rozwijała się nadal, aż w 1936 roku założono Szachtar Donieck.

Na początku klub nazywał się Stachanowiec, od nazwiska lokalnego górnika Aleksieja Stachanowa, który sławił się legendarną wręcz wydajnością pracy. Później klub przyjął nazwę Szachtar (od ukraińskiego słowa „górnik”) i zaczął zdobywać pierwsze trofea. W 1961 i 1962 zdobył Puchar ZSRR. W latach 70. Szachtar dwa razy został wicemistrzem ligi sowieckiej, a w 1980 i 1983 ponownie zdobył Puchar ZSRR.

Po odzyskaniu niepodległości Szachtar przerwał dominację Dynama Kijów i sześć razy został mistrzem oraz siedem razy zdobył puchar. W 2009 roku klub zdobył Puchar UEFA, a w sezonie 2010/11 dotarł do ćwierćfinału Ligi Mistrzów UEFA. Wobec takich osiągnięć drugi klub z miasta, Metalurg Donieck (założony w 1995 roku), pozostaje w cieniu. Olimpik Donieck występuje w drugiej lidze.

Wyjazdowe mecze Szachtara często są transmitowane na telebimie na ulicy Artyoma obok pomnika Lenina. Setki kibiców gromadzą się na placu wypełniając go pomarańczowym kolorem.

Piłkarskie gwiazdy
Piłkarze Szachtara w większości pochodzą spoza Doniecka, ale w mieście narodziło się kilka gwiazd. Andrij Worobej to najlepszy strzelec Szachtara w historii. Ołeksij Bjelik, Walerij Kriwencow, Serhij Szerbakow i Dmytro Szutkow to byli reprezentanci kraju. Trener Oleh Oszeknow poprowadzil klub do triumfów w Pucharze ZSRR w 1961 i 1962 roku, a gwiazdami drużyny lat 70. byli Jurij Degterew i Wiktor Zwiagnitcew.

Czy wiesz, że?
Drużyna Szachtara to triumfator Pucharu UEFA (sezon 2008/09). W meczu finałowym rozegranym w Stambule "Górnicy" pokonali 2:1 Werder Brema. Wówczas w 1/8 finału zagrały trzy kluby ukraińskie. Dynamo Kijów najpierw pokonało Metalist Charków, po czym w półfinale przegrało z Szachtarem.

INNE SPORTY
W Doniecku urodził się Sergiej Bubka, sześciokrotny mistrz świata w skoku o tyczce, który 35 razy bił rekord świata w tej dyscyplinie. Jego sława jest uhonorowana pomnikiem nieopodal Stadionu Olimpijskiego. W mieście często odbywają się mecze Pucharu Davisa w tenisie. W Doniecku grają drużyny futbolu amerykańskiego, koszykarskie, siatkarskie i piłki ręcznej. HC Donbass to mistrz Ukrainy.